Παρασκευή, 17 Απριλίου 2009

Ιδιοκόσμοι παντού

Αυτές τις μέρες με βασανίζει μια φράση από το βιβλίο Tractatus Logico-Philosophicus του Ludwig Wittgenstein. Είναι η πρόταση 5.6:

" Τα όρια της γλώσσας μου είναι τα όρια του κόσμου μου."

Για να ορίσουμε τι ήθελε να πει ο Wittgenstein με αυτή την ρήση, πρέπει να δούμε το ιστορικό πλαίσιο στο οποίο γράφτηκε. Ήταν επηρεασμένος από τον Bertrand Russell ότι ο κόσμος μπορεί να περιγραφεί μέσα από τα μαθηματικά, συνεπώς προσπάθησε να βρει μια μαθηματική λογική γλώσσα για να τον ερμηνεύσει.Πίστεψε ότι με μια τέτοια γλώσσα, όλα τα αναπάντητα ερωτήματα που μας βασανίζουν θα μπορούσαν να λυθούν μέσω μαθηματικών εξισώσεων.

Χτίζοντας πάνω σε αυτή την ιδέα, προσπάθησε να δείξει ότι τα εκφραστικά μέσα μιας γλώσσας μας υπαγορεύουν και ποια προβλήματα είμαστε ικανοί να λύσουμε. Συνεπώς, κατά τον Wittgenstein, η γλώσσα κάποιου καθορίζει και τα όρια του κόσμου του. Με τι επιλέγει να βασανίζει (αν θέλει) το μυαλό του.

Το πρόβλημα γίνεται ακόμα πιο σύνθετο, αν σκεφτεί κανείς πόσο διαστρεβλωμένες έχει ο καθένας από εμάς κάποιες έννοιες. Για παράδειγμα, ποια η σημασία του όρου "φασισμός" για έναν φασίστα; Μπορεί να γίνει μια εποικοδομητική συζήτηση ανάμεσα σε ανθρώπους με διαφορετική αντίληψη για κάποια έννοια;


Να δίνετε προσοχή στην γλώσσα του άλλου. Μπορεί να σας πει περισσότερα από το "ταμπελάκι" που έχει επιλέξει να προβάλει.

3 το σκέφτηκαν:

xipissa είπε...

"Τα όρια της γλώσσας μου είναι τα όρια του κόσμου μου."

νομίζω ότι το έχω ξανακούσει κάπου αυτό. δεν θυμάμαι που και από ποιον, αλλά το 'χω ξανακούσει.

αλλά μου έδωσαν μια εντελώς διαφορετικη ερμηνεία. ότι δηλαδή, τα όρια της γλώσσας μου, είναι και τα όρια του μυαλού μου, και κατ' επάκταση και του κόσμου μου...
γιατί όσο καλύτερα ξέρω να χειρίζομαι τη γλώσσα, τόσο πιο σύνθετα και από πολλές οπτικές γωνίες μπορώ να σκεφτώ ένα θέμα.

το έχεις σκεφτεί ποτέ έτσι??

Byronas είπε...

Εγώ έδωσα μια ερμηνεία σε σχέση με το πως γράφτηκε (δλδ τι ήθελε να πει ο Wittgenstein). Από εκεί και πέρα μπορούμε να βασιστούμε πάνω σε αυτό και να βγάλουμε δικά μας συμπεράσματα, αλλά πάντα θα τα διαχωρίζουμε από τον αρχικό στόχο του συγγραφέα (ο Wittgenstein κατάλαβε αργότερα την ματαιότητα της αναζήτησης μιας "τέλειας γλώσσας" και αναθεώρησε πολλές από τις ιδέες του στα τελευταία έργα του).

Συμφωνώ με αυτό που λες, γιατί πιστεύω ότι οι γνώσεις μου περιορίζονται σε ό,τι μπορώ να αποτυπώσω λεκτικά. Για αυτό προσπαθούμε να μαθαίνουμε συνέχεια νέους όρους και τι συμβολίζει ο καθένας.

ΜΑΝΟΣ είπε...

Kai egw exw na grapsw mia ekthesi gia to sxoleio panw se afta...telika ti na grapsw